AUZEF Sporda Güncel Yaklaşımlar Çıkmış Sorular

Ders, sporun dijital teknolojilerle, yenilikçilikle ve girişimcilikle nasıl dönüştüğünü ele alır. Ayrıca spor yönetimi, yönetişim ilkeleri, proje ve kriz yönetimi ile etkinlik ve tesis türleri işlenir.

Dijital teknolojiler ve spor

• Blok zinciri, kripto paraların ve dijital varlıkların aktarıldığı, verilerin şifrelenip dağıtık defterde saklandığı sistemdir; merkezi bankacılığa alternatif sayılır.
• Sanal gerçeklik, kullanıcıyı özel ekipmanla fiziksel ortamdan koparıp bilgisayar üretimi yapay ortama taşır; kullanıcı orada hareket edip etkileşir.
• Artırılmış gerçeklik, stadyum ve televizyon izleyicisine farklı reklam göstermeyi sağlar; aynı alan birden çok pazara satılır, verimlilik artar.
• Gol çizgisi teknolojisi, telsiz, şahin gözü ve VAR hakem kararlarını nesnelleştirir; baş hakemin son sözü ise teknolojik değil geleneksel yetkidir.
• Rolland Garros, geleneksel yapıyı korumak için çizgi hakemlerinden vazgeçmeyeceğini açıklamıştır.

Sporda inovasyon

• İnovasyon yenilik ve değişimdir; teknolojideki ilerleme yeni spor dallarını doğurur.
• Drone yarışları, insansız hava aracı teknolojisiyle ortaya çıkan yeni nesil spora örnektir.
• Futbol, voleybol ve araba yarışları ise geleneksel spor örnekleridir.

Spor etkinlikleri ve tesisleri

• Etkinlikler yalnızca elit sporcu yarışlarından oluşmaz; halk koşuları, amatör turnuvalar ve festivaller de kapsama girer.
• Etkinliğin süresi, tekrar sıklığı ve takvimdeki yeri zamansal özelliklerle sınıflandırılır.
• Çok amaçlı tesisler birden fazla branşa uygun, esnek kullanımlıdır.
• Yalnız tek dala hizmet eden tesisler müstakil ya da ihtisas tesisi adını alır.

Yönetim kademeleri

• Yönetim hiyerarşisi üst, orta ve alt (ilk kademe) olmak üzere üç düzeydir.
• Üst düzey yöneticiler stratejik kararları alır; sayıca azdır, yetkileri en geniştir.
• Orta düzey yöneticiler (bölüm müdürü, şef) tepe yönetimle ilk kademe arasında köprüdür; genelde üst yönetimce atanır ve ona hesap verir.
• Birinci kademe yönetici ya da süpervizör, hiyerarşinin en altındaki alt düzey yöneticidir.

Sporda girişimcilik

• İş kurma görüşü girişimciliği yeni işletme ya da iş kolu yaratmak olarak görür.
• İnovasyon görüşü farklılaşma sağlayan değişimi, fırsat görüşü ise fırsatı fark edip ticarileştirmeyi öne çıkarır.
• Rekabet maliyeti düşürüp kaliteyi artırır; tüketici daha kaliteli ürüne daha az maliyetle ulaşır.
• Girişimciliği teşvik için kulüplerle iş birliği ve yaratıcı düşünceye destek uygundur; hukuk eğitimi öncelikli değildir.
• Birey veya firma düzeyi mikro, sektör veya bölge düzeyi mezo, ulusal ya da uluslararası düzey makro girişimciliktir.

Yönetişim ilkeleri ve kuramlar

• İyi yönetişimde öncü ülkeler Birleşik Krallık, Avustralya, Yeni Zelanda ve Güney Afrika'dır; Türkiye öncü sayılmaz.
• Demokrasi ilkesi paydaşların katılımını, temsilini ve seçme-seçilme hakkını içerir.
• Federasyonların Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi Konseyi'nde kendi temsilcisini seçmesi demokrasi ilkesine örnektir.
• Paydaş Kuramı çalışan, müşteri, toplum ve devlet dahil tüm tarafların çıkarını gözetir.
• Sahip ile yönetici arasındaki çıkar farkı varsayımı Vekalet Kuramı'na aittir.
• Örgütte demokrasi için tek yönlü, yukarıdan aşağı iletişim yeterli sayılmaz.

Proje ve kriz yönetimi

• Proje yönetimi faaliyetleri 5 ana grupta ele alınır.
• Proje hazırlama süreci en temel haliyle 7 aşamadan oluşur.
• Erken uyarı sistemiyle yakalanan sinyallere karşı önleme ve hazırlık mekanizmalarının devreye girmesi kriz yönetiminin 3. aşamasıdır.
• Sponsorluk riskleri arasında oyuncunun başarısız olması sayılmamıştır.

Blok zinciri

Verilerin şifrelenerek dağıtık defterde saklandığı, dijital varlık transferini sağlayan sistem.

Sanal gerçeklik (VR)

Kullanıcıyı gerçek ortamdan ayırıp bilgisayar üretimi yapay ortamda etkileşime sokan deneyim.

Artırılmış gerçeklik

Aynı reklam alanında farklı izleyici gruplarına farklı içerik göstermeyi sağlayan dijital katman.

VAR

Hakem kararlarını destekleyen ve nesnelliğe katkı veren teknolojik araç.

İnovasyon

Yenilik ve değişim; teknolojiyle yeni spor dallarının doğmasına yol açar.

Makro girişimcilik

Ulusal veya uluslararası ölçekte, ülkelerin güç birleştirdiği girişim türü.

Müstakil (ihtisas) tesis

Yalnızca tek spor dalına hizmet eden tesis.

Zamansal özellikler

Etkinliğin süresi, tekrar sıklığı ve takvimdeki konumuna göre sınıflama ölçütü.

Paydaş Kuramı

Tüm ilgili tarafların çıkarlarını gözeten yönetişim yaklaşımı.

Vekalet Kuramı

Sahipler ile yöneticiler arasındaki çıkar çatışmasını inceleyen kuram.

Demokrasi ilkesi

Katılım, temsil ve seçme-seçilme hakkını içeren yönetişim ilkesi.

• Paydaş Kuramı ile Vekalet Kuramı karıştırılmamalı; sahip-yönetici çıkar çatışması Vekalet Kuramı'dır.
• Girişimcilikte iş kurma, inovasyon ve fırsat görüşleri ayrı tutulmalı; her öncül farklı görüşe aittir.
• Mikro, mezo ve makro girişimcilik ölçeğe göre ayrılır; ülkeler arası iş birliği makrodur.
• Yönetim kademelerinde süpervizör alt düzeye, stratejik karar üst düzeye aittir.
• Hakemlik teknolojileri sorusunda baş hakemin son sözü teknoloji sayılmaz.