AUZEF Bilgisayar Destekli Tasarım Çıkmış Sorular

Ders, grafik tasarımın iletişim temelli doğasını, bitmap ile vektörel grafik farklarını, renk modellerini ve Photoshop'taki seçim, katman, yazı, yol (Pen), rötuş ve renk düzenleme işlemlerini kapsar. Dosya biçimleri ile kısayollar da sınavda sık sorulan konulardandır.

Grafik tasarım ve görsel iletişim

• Grafik tasarımın her koşulda bulunması gereken ögesi mesajdır; fotoğraf, çizim veya yazı zorunlu değildir.
• Nitelikli tasarım dikkat çeker ve anlam üretir; tümüyle el çizimi olması şart değildir.
• Tasarımcının birincil önceliği iletişim işlevidir.
• Radyo reklamı yalnızca ses içerdiğinden görsel iletişim ürünü sayılmaz; HTML kodu da tasarım ürünü sayılmaz.
• Bilinen en eski görsel iletişim örneği Paleolitik çağ mağara resimleridir.
• İlk masaüstü yayıncılık yazılımı PageMaker, GUI'li ilk bilgisayar 1984 Macintosh'tur.

Bitmap ve vektörel grafik, renk ve çözünürlük

• Bitmap görüntünün en küçük birimi pikseldir; büyütüldüğünde detay kaybolur, bozulmaya interpolasyon denir.
• Matematiksel formülle üretim vektörel grafiğin özelliğidir; logo ve ikon için Illustrator veya CorelDraw kullanılır.
• RGB ışık yayan ekranlarda, CMYK mürekkeple baskı yapan ofset ve yazıcılarda kullanılır.
• Baskı işi için çözünürlük 300 ppi, ekran ve web için 72 ppi yeterlidir.
• Rengin oluşması için ışık kaynağı, nesne ve algılayan göz gerekir; gölge ön koşul değildir.
• Işığın tamamını yansıtan yüzey beyaz görünür.

Çalışma ortamı ve gezinme kısayolları

• Tool Box araçların toplandığı bölümdür; Paths paneli varsayılan çalışma alanında görünmez.
• Reset Workspace panelleri varsayılan konumlarına döndürür; F tuşu ekran modunu değiştirir.
• Ctrl ve artı yakınlaştırır, Ctrl ve eksi uzaklaştırır, Ctrl+0 belgeyi ekrana sığdırır.
• Space tuşu geçici olarak El aracını getirir.
• Caps Lock açıksa imleç artı görünür, kapatınca fırça dairesi döner.
• Belge boyutu ve DPI Image Size ile değişir; büyütmede detay kaybı olur.
• Görüntü dosyasını araç paneline sürüklemek açma yöntemi değildir; analog makineyle çekim de dijital edinme yolu sayılmaz.

Seçim araçları

• Lasso serbest, Marquee geometrik, Quick Selection hızlı seçim aracıdır; Pen manuel seçim sağlar.
• Magic Wand renge duyarlı hızlı seçim yapar; Magnetic Lasso için kenarda net kontur gerekir.
• Shift seçime alan ekler, Alt alan çıkarır; Marquee ile Shift tam kare veya daire verir.
• Ctrl+D seçimi kaldırır; Ctrl+H veya Extras kapatma seçimi gizler.
• Transform Selection yalnızca seçim çerçevesini döndürür ve boyutlandırır.
• Quick Selection'a başlamadan önce fırça ayarı seçilecek alana göre düzenlenir.

Pen Tool, yollar ve dekupe

• Pen ile çizilen vektörel çizgiye Path denir; yollar Paths panelinde yönetilir.
• Pen ile nesneyi arka plandan ayırmaya dekupe denir.
• Add Anchor Point yola nokta ekler; Direct Selection tek noktayı, Path Selection yolun tamamını seçer.
• Rubber Band seçeneği sonraki çizgiyi önceden gösterir.
• Shape modu vektörel çizimi ayrı katmana koyar.
• Başarılı seçim için yakınlaşılır ve çizgi alanın 1-2 piksel içinden geçirilir.
• Ctrl+Enter yolu seçime çevirir.

Katmanlar, dönüşüm ve yazı

• Opacity katman saydamlığını belirler; Ctrl ile ardışık olmayan katmanlar seçilir.
• Alt basılıyken Move ile sürüklemek katmanı kopyalar.
• Ctrl+T Free Transform'dur; Flip Horizontal yatay aynalama yapar.
• Çok kez ölçekleme öncesi Smart Object'e dönüştürmek detay kaybını önler.
• Yazı katmanı vektörel özellik taşır; Transform ile büyütülünce punto artar ve pikselleşme olmaz.
• Type aracıyla tıklamak yeni yazı katmanı açar; Warp Text katman türünü değiştirmez.
• Yazıyı şekle oturtmak için Pen ile Shape çizilip içine tıklanır.
• Hizalama Paragraph paneli ve opsiyonlar çubuğundan yapılır; Character paneli yazı tipi, boyut gibi özellikleri yönetir.

Rötuş, renk düzenleme ve boyama

• Spot Healing Brush alan seçmeden küçük kusurları çevreye uydurarak giderir; Clone Stamp pikselleri aynen kopyalar.
• Rötuş fırçasında Hardness çoğunlukla 0 olur.
• Levels gölge ve açık tonları ayarlar; doygunluk için Hue/Saturation kullanılır.
• Saturation -100 görüntüyü siyah-beyaz yapar; Contrast artı değerle zıtlığı yükseltir.
• Ayarlama katmanları tahribatsızdır: sonradan düzenlenir ve iptal edilir; Layers veya Adjustments panelinden eklenir.
• Warming Filter kırmızı, sarı, turuncu tonları güçlendirir; Cooling mavi ton katar.
• Gradient renk geçişi verir; Alt+Backspace ön plan, Ctrl+Backspace arka plan rengiyle doldurur; Pattern desenle doldurur.
• Damlalık tıklamada ön plan, Alt ile arka plan rengini alır.

Dosya biçimleri ve kullanım amacı

• JPEG sosyal medya için uygundur ama şeffaflığı desteklemez.
• GIF şeffaflığı destekleyen hafif biçimdir; dijital sunuda kullanılır.
• TIF baskı sektöründe kayıpsız saklama için kullanılır.
• PDF yazıyı ve vektör şekilleri vektör olarak tutar, büyütmede keskinlik korur.
• PSD ve PSB düzenleme dosyalarıdır.
• Photoshop dijital kolaj, manipülasyon ve rötuş için kullanılır; Crop Tool kenarları kırpar.

Piksel

Bitmap görüntüyü oluşturan, tek renk değeri taşıyan en küçük kare birimdir.

İnterpolasyon

Bitmap görüntü yeniden boyutlandırılırken eksik piksellerin tahmin edilmesi ve sonucunda kalitenin bozulmasıdır.

CMYK

Cyan, Magenta, Yellow ve siyah mürekkeplerden oluşan, baskı için kullanılan renk modelidir.

RGB

Monitör, TV ve projeksiyon gibi ışık yayan ortamlarda kullanılan renk modelidir.

Path (Yol)

Pen aracıyla çizilen vektörel çizgidir ve Paths panelinde yönetilir.

Dekupe

Bir nesnenin Pen gibi araçlarla çevresinden çizilerek arka plandan ayrılmasıdır.

Smart Object

Katmanın orijinal çözünürlüğünü koruyarak tekrarlı dönüşümlerde detay kaybını önleyen katman biçimidir.

Adjustment Layer

Pikselleri kalıcı değiştirmeden renk düzenlemesi yapan, sonradan düzenlenebilir ve iptal edilebilir katmandır.

Opacity

Katmanın saydamlık düzeyini belirleyen ayardır.

Clone Stamp

Kaynak pikselleri renk uyarlaması yapmadan aynen hedefe kopyalayan rötuş aracıdır.

Spot Healing Brush

Çevre dokuyu analiz ederek küçük lekeleri kaynak seçmeden otomatik onaran araçtır.

Levels

Gölge, orta ton ve açık ton aralığını ayarlayan komuttur.

• Shift seçime ekler, Alt çıkarır; katman seçiminde Ctrl tek tek, Shift aralık seçer.
• Direct Selection (beyaz ok) tek noktayı, Path Selection (siyah ok) tüm yolu seçer.
• Levels gölge ve açık tonları, Hue/Saturation doygunluğu düzenler; bu ikisi karıştırılmamalı.
• Şeffaflık isteniyorsa GIF, baskı için TIF, vektör korumak için PDF akla gelmeli; JPEG şeffaflık vermez.
• Yazı katmanı büyütmede bozulmaz, sıradan piksel katmanı bozulur; Image Size ile büyütme de detay kaybettirir.