Anadolu AÖF Genel Muhasebe I Çıkmış Sorular

Genel Muhasebe I dersi; muhasebenin temel kavramlarını, finansal tabloları, defterleri, hesap işleyişini ve hazır değerler, alacaklar, menkul kıymetler ile ticari mallar gibi dönen varlık gruplarının kayıt mantığını ele alır.

Muhasebenin tanımı ve temel kavramlar

• Muhasebe, parayla ölçülebilen ve varlık ya da kaynakları değiştiren olayları kaydeden, sınıflayan, özetleyen ve yorumlayan bilgi sistemidir.
• Varlık ve kaynakları değiştirmeyen olaylar (ör. kredi anlaşması imzalanması) kayda alınmaz; para çekilince muhasebe olayı doğar.
• Sosyal sorumluluk kavramı, bilginin tüm toplumun yararına, tarafsız ve dürüst üretilmesini gerektirir.
• Muhasebe standartlarını hazırlama görevi Kasım 2011'den itibaren Kamu Gözetimi Muhasebe Denetimi ve Muhasebe Standartları Kurumu'ndadır.
• Muhasebe süreci sırası: genel geçici mizan, envanter kayıtları, kesin mizan, mali tablolar.

Bilanço denkliği ve temel unsurlar

• Varlıklar, kaynaklara eşittir; kaynaklar ise borçlar (yabancı kaynak) ile sermayeden (öz kaynak) oluşur.
• Borç, üçüncü kişilerin işletme varlıkları üzerindeki hakkıdır; sermaye ise ortakların hakkıdır.
• Dönen varlıklar bir yıl ya da olağan faaliyet döngüsü içinde nakde dönüşür; daha uzun süreliler duran varlıktır.
• On iki ay içinde ödenmeyecek borçlar uzun vadeli yabancı kaynak sayılır.
• Hasılat giderleri aşarsa dönem kârı, aksi halde zarar oluşur.

Finansal tablolar ve nitelikleri

• Kapsamlı gelir tablosu faaliyet sonucunun nasıl oluştuğunu gösterir.
• Tam TFRS tablo setinde fon akım tablosu yer almaz.
• Anlaşılabilirlilik, makul bilgi düzeyindeki kullanıcıların bilgiyi kavrayabilmesidir.
• Tahmin edilebilirlilik niteliksel özellik değildir; düzenlenebilirlilik de varsayım değildir.
• Önemlilik ve birleştirme, benzer işlemleri hesap grupları altında toplar.
• Çalışanlara yapılan ödemeler işletme faaliyeti nakit akımıdır, yatırım faaliyeti değildir.

Defterler, belge ve mizan

• Belge kayıtları kanıtlar; belgenin ilk kaydedildiği yasal defter yevmiye defteridir.
• Yevmiye defterinde kayıtlar madde biçiminde tutulur; büyük defterde hesaplara göre tutulur.
• Tek borçlu ve tek alacaklı hesaplı maddeye basit madde denir.
• Envanter defteri, dönem sonu sayım ve değerleme listelerini içerir.
• İşletme hesabı defterini ikinci sınıf tüccarlar tutar; birinci sınıf bilanço esasına göre defter tutar.
• Madde çizgisi yevmiyede bulunur, mizanda yer almaz.

Hesaplar ve işleyiş

• Hesap, finansal tablo kalemlerindeki değişimlerin izlendiği çizelgedir; kodun ilk rakamı sınıfı gösterir.
• Borç ve alacak toplamları eşitse hesap kapalıdır; fark bakiye olarak bulunur, toplamlar birbiriyle toplanmaz.
• Varlık hesapları artışta borçlanır; gelir tablosu hesapları ilk hareketi borca alır ve dönem sonunda kâr/zarara aktarılır.
• Nazım hesaplar karar vericilere bilgi sağlamak için tutulur.
• Hesap planı kullanılacak hesapların listesidir.

Hazır değerler

• Kasa, bankalar, alınan çekler ve diğer hazır değerler bu gruptadır; en likit kalem kasadır.
• Kasa borç bakiyesi verir; tahsil fişinde daima borç tarafında yer alır.
• Bankaya para yatırılınca Bankalar borçlanır, Kasa alacaklanır.
• Ciro edilen çek portföyden çıktığı için Alınan Çekler alacaklanır.
• Vadesi gelmiş kuponlar ve posta pulları Diğer Hazır Değerler'de izlenir.
• Alacak senetleri hazır değer değil, ticari alacaktır.

Alacaklar ve menkul kıymetler

• Ticari alacak, asıl faaliyet olan mal/hizmet satışından doğar; iştiraklerden alacaklar diğer alacaklardadır.
• Senetsiz alacak karşılığı senet alınınca Alacak Senetleri borçlanır; fark vade farkıdır.
• Vadesi bir yıldan uzun alacaklar duran varlıklar içinde gösterilir.
• Piyasa faizi tahvil faizinden yüksekse tahvil nominal değerin altında satılır.
• Hisse senedi borçlanma senedi değildir; alacak senedi menkul kıymet sayılmaz.
• Tahvil satışında biriken faiz de tahsil edilir; Bankalar nominal artı faiz kadar borçlanır.

Ticari mallar ve dönem sonucu

• Satılan mal maliyeti = dönem başı stok + net alışlar − dönem sonu stok.
• Ticari iskontolar stok maliyetine girmez, maliyetten düşülür.
• Brüt kâr = satışlar − satılan mal maliyeti; ondan faaliyet giderleri düşülünce dönem kârı çıkar.
• Aralıklı envanterde satış iadesinde 153 hesabı kullanılmaz.
• Alış iskontosunda Satıcılar borçlanır, Ticari Mallar ve İndirilecek KDV alacaklanır.

Muhasebe

Mali olayları kaydedip sınıflayan, özetleyen ve yorumlayan bilgi sistemi.

Varlık hesapları

Artışta borçlanan, borç bakiyesi veren hesaplar.

Nazım hesaplar

Karar vericilere bilgi vermek için izlenen hesaplar.

Hesap planı

Kullanılacak hesapların listelendiği düzen.

Yevmiye defteri

Belgeye dayalı kayıtların madde biçiminde ilk yazıldığı defter.

Envanter defteri

Dönem sonu sayım ve değerleme listelerinin kaydedildiği defter.

Basit madde

Bir hesabın borçlandığı, bir hesabın alacaklandığı yevmiye maddesi.

Sermaye

Ortakların işletme varlıkları üzerindeki hakkı.

Kapalı hesap

Borç ve alacak toplamları eşit olan hesap.

Ticari alacak

Mal veya hizmet satışından doğan alacak.

Menkul kıymet

Hisse senedi, tahvil gibi finansal yatırım araçları; alacak senedi buna girmez.

• Soruların çoğu 'hangisi yanlış/yer almaz' biçimindedir; seçenekleri tek tek hesap grubuna göre elemek gerekir.
• Alacak Senetleri hazır değer değil ticari alacaktır; Sermaye de hazır değer değil öz kaynaktır.
• Satılan mal maliyeti hesabında iadeler ve iskontolar alıştan düşülür, dönem sonu stok çıkarılır.
• Yevmiye (madde biçimi, ilk kayıt) ile büyük defter (hesaplara göre kayıt) özellikleri sık karıştırılır.
• Hesabın kapalı olması toplamların eşitliğidir; bakiye ise toplamların farkıdır.