ATA-AÖF Kamu ve Yerel Yönetim Rekreasyonu Çıkmış Sorular

Ders, yerel yönetimlerin halkın serbest zamanını değerlendirmesine yönelik rekreasyon hizmetlerini; hukuki dayanaklarını, tarihsel gelişimini, program hedeflerini ve etkinlik türlerini ele alır. Belediyelerin bu alandaki görev ve sınırları ile temel kavramlar öne çıkar.

Rekreasyona katılımı etkileyen etkenler ve tüketim

• Yaş, eğitim, aile yapısı ve sağlık durumu rekreasyona katılımı etkileyen sosyal faktörlerdir.
• Yaş fiziksel etkinlik seçimini, eğitim kültürel etkinliklere ilgiyi belirler.
• Aile yapısı kişinin ayırabileceği zaman ve bütçeyi şekillendirir.
• Bireyin ihtiyacını gidermek için mal ya da hizmetten yararlanması tüketimdir; parka gitmek örnektir.

Yerel yönetim kavramı ve ilkeler

• Yerel yönetim; yöresel ihtiyaçlar için kurulan, organları seçimle belirlenen, tüzel kişiliği ve idari-mali özerkliği olan demokratik yapıdır.
• Tanımı 1982 Anayasası'nın 127. maddesinde yer alır.
• Hizmette yerindelik ilkesine göre hizmet, halka en yakın yönetim birimince sunulmalıdır.
• Hizmet değerlendirmesinde ideolojik, siyasi, organizasyonel ve işlevsel boyutlar vardır; sistematik boyut bunların dışındadır.

Belediyecilikte tarihsel gelişim

• 1876 Kanun-ı Esasi'nin 109. maddesi, şehirlerin seçilmiş belediye meclisleriyle yönetilmesini öngörmüştür.
• 1930 tarihli 1580 sayılı Belediye Kanunu yaklaşık 75 yıl uygulanmıştır.
• 2005'te yerini 5393 sayılı Belediye Kanunu almıştır.
• Fransız Devrimi toplumun ekonomik ve sosyal yapısını yeniden biçimlendiren önemli dönüm noktasıdır.
• Sanayi Devrimi sonrası kalabalık kentlerde halk için kent parkları kurulmuştur; Central Park örnektir.

5393 sayılı Kanun ve belediyelerin görevleri

• Görev, yetki ve sorumluluklar kanunun 14. maddesinde sıralanır.
• Kültür-sanat, sosyal yardım, gençlik-spor, turizm ve tanıtım belediye hizmetleridir; tıp ve medikal alan merkezi idareye aittir.
• Meclis toplantılarını belediye başkanı yönetir; yokluğunda başkanvekilleri yönetir.
• 2012 değişikliğiyle büyükşehir dışındaki belediyeler spor hizmetlerine binde 12 pay ayırır.
• Amatör kulüplere malzeme, saha ve müsabaka desteği verilebilir; profesyonel kulüplere doğrudan nakdi yardım yapılamaz.

Rekreasyon programlarının hedefleri ve yararları

• Belediye programları yaratıcı fırsat sunmayı, suçu azaltmayı, kurumlar arası eşgüdümü ve toplumsal bağları güçlendirmeyi amaçlar.
• Hedeflenen toplum tipleri sağlıklı, güvenli ve sosyal toplumdur; sürekli toplum bunlar arasında değildir.
• Bireyin ekonomik olarak güçlenmesi bu programların hedefi değildir.
• Ücretsiz veya ucuz hizmet dar gelirlilere erişim sağlar ve fırsat eşitliği yaratır.
• ABD'de Afrika ve Kafkas kökenli topluluklar arasındaki gerilimi azaltmak için kaynaştırıcı etkinlikler düzenlenmiştir.

Planlama, alan düzenlemesi ve etkinlik türleri

• Planlama hedef belirleme, strateji geliştirme, yöntem saptama ve başarı odaklı çıktı aşamalarından oluşur; sosyal ilişkiler aşama değildir.
• Yeşil alan standartları Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği'nde düzenlenmiştir.
• Yeşil yol, kent içi yeşil alanları kırsal doğal alanlara bağlayan açık alan koridorudur.
• Park ve açık alan rekreasyonu; yürüyüş, kamp, piknik, bisiklet gibi arazi kullanan etkinlikleri kapsar.
• Oryantiring harita ve pusulayla kontrol noktalarını bulmaya dayanan, zamana karşı yapılan spordur.
• Avrupa'da belediyeler planlamada spor bilimleri alanındaki araştırmacılardan yararlanır.

Tüketim

Bireyin ihtiyacını gidermek ve fayda sağlamak için mal veya hizmetten yararlanması.

Yerel yönetim

Yöre halkının ortak ihtiyaçları için kurulan, seçilmiş organlı, özerk kamu tüzel kişisi.

Hizmette yerindelik (subsidiarite)

Kamu hizmetinin halka en yakın yönetim biriminde yürütülmesini öngören ilke.

Yeşil yol

Kent yeşil alanlarını kırsal doğal habitatlara bağlayan ekolojik açık alan koridoru.

Kent parkları

Sanayileşmiş kentlerde halkın dinlenmesi için kentin içine yapılan geniş planlı yeşil alanlar.

Oryantiring

Harita ve pusulayla kontrol noktalarını sırayla bulmaya dayanan zamana karşı spor.

Park ve açık alan rekreasyonu

Doğada, arazi kullanımı gerektiren yürüyüş, kamp, piknik gibi etkinlikler.

5393 sayılı Belediye Kanunu

2005'ten itibaren belediyelerin görev ve yetkilerini düzenleyen yasa.

Fırsat eşitliği

Düşük gelirlilerin de ücretsiz veya ucuz belediye hizmetlerine erişebilmesi.

• Kanun-ı Esasi için 109, Anayasa'daki yerel yönetim tanımı için 127 numarası karıştırılmamalı.
• 1580 sayılı yasa 1930'dan 2005'e, 5393 sayılı yasa 2005'ten sonrasına aittir.
• Sorularda dışarıda kalan seçenek aranır: sistematik boyut, tıp ve medikal, sürekli toplum, sosyal ilişkiler, ekonomik güçlenme.
• Profesyonel kulüplere doğrudan nakdi yardım yasaktır; amatör kulüplere ayni destek serbesttir.
• Yeşil yol ile kent parkı karıştırılmamalı: biri bağlantı koridoru, diğeri kent içi geniş alandır.