AUZEF Spor Turizmi Çıkmış Sorular

Spor Turizmi dersi, turizmin temel kavramlarını, tarihsel gelişimini, ekonomik ve toplumsal etkilerini, turizm türlerini ve spor turizminin kapsamını ele alır. Spor, doğa sporları ve etkinlik turizmi bu çerçevede özel ilgi turizmi olarak incelenir.

Turizmin tanımı ve sınıflandırılması

• Turizm, kişinin yaşadığı yerden geçici ayrılıp kazanç amacı gütmeden başka yere gitmesi ve geri dönmesidir.
• Turist, etkinliğe katılan, tüketici konumundaki kişidir; amacı gelir elde etmek değildir.
• Konaklama turizm tanımında yer alır; konaklamasız geziyi yapan kişi günübirlikçidir.
• Konaklama süresine göre 1-3 gece kısa süreli, en az 4 gece uzun süreli turizmdir.
• Ülke sınırları içindeki seyahat iç turizm, sınırı aşan seyahat dış turizmdir.
• Katılımcı sayısına göre bireysel, grup ve kitle turizmi ayrılır; kitle turizmi için malzemede 16 kişi verilmiştir.

Turizm türleri

• Seyahat amacına göre termal, golf, mağara, sağlık, kongre ve miras turizmi gibi türler ayrılır.
• Gelir durumuna göre sosyal turizm ve lüks turizm ayrı sınıfta değerlendirilir.
• Üçüncü yaş turizmi yaşlılara, gençlik turizmi 12-25 yaş grubuna yöneliktir.
• Miras turizmi geçmişin somut ve soyut değerlerini korumaya ve yaşatmaya dayanır.
• Kongre turizmi akademik ve mesleki bilgi paylaşımı için yapılan seyahatlerdir.

Turizmin tarihsel gelişimi

• Eğlence ve dinlenme amacıyla seyahat eden ilk topluluk Antik Romalılardır; üst sınıfın turistik katılımı artmıştır.
• Herodot gezilerini Tarih adlı eserinde toplamıştır.
• Haçlı Seferleri Kilise önderliğinde Kutsal Topraklar için yapılan silahlı seferlerdir.
• 17. yüzyılda İngiliz soyluların eğitim gezileri Grand Tour olarak anılır.
• Thomas Cook 1841'de Leicester-Loughborough arasında ilk örgütlü treni düzenlemiştir.
• Kitle turizmi tren yoluyla İngiltere'de başlamıştır.

Turizmin gelişmesini etkileyen etmenler

• Seyahat özgürlüğü, ücretli tatil ve ulaşım olanaklarının gelişmesi turizmi büyütür.
• İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nin 13. maddesi seyahat ve dolaşım hakkını güvenceler.
• Boş zamanın azlığı turizmi engeller; hammadde turizmin gelişim etmeni değildir.
• Haftalık çalışma süresinin ABD'de 1860'larda yaklaşık 70 saatten 1970'e doğru yarıya inmesi boş zamanı artırmıştır.
• Sosyal medya çağdaş bir etkendir, ilkçağ için söylenemez.

Ekonomik, toplumsal ve çevresel etkiler

• Turizm ödemeler dengesine döviz girdisiyle olumlu katkı yapar.
• Turizm endüstrisi türdeş değil, çok sektörlü ve çeşitli yapıdadır.
• Otel çalışanı doğrudan, yan sektör çalışanları dolaylı istihdama örnektir.
• Yoksul yanlısı turizm yaklaşımı, turizmin yoksulluğu azaltma gücünü vurgular.
• Turizm toplumsal değer taşır; önyargıyı azaltır, barış ve empatiye katkı verir.
• Plansız turizm çevreye zarar verir; çevre bilinci ise olumlu sonuçtur.

Sürdürülebilirlik ve yerel halk

• Sürdürülebilir turizm kaynakları tüketmeden yaşam kalitesini ve çevreyi korur.
• Turist-yerel halk teması çoğunlukla yüzeyseldir; dil engeli ve çekingenlik nedenlerdir.
• Bölge refahı için istihdam planları ve eğitim programları gerekir.
• Devlet politikaları turistik faaliyetlerle bağlantılıdır.

Spor turizmi ve doğa sporları

• Spor turizmi, spora katılmak veya izlemek için en az bir gece konaklamalı seyahattir.
• 1970 sonrası Batı'da beden ve sağlık ilgisi artmış, tatilde spor isteği 1980'den sonra belirmiştir.
• Spor, şehirlerin marka kimliğinde giderek daha etkilidir.
• İlk modern olimpiyat 1896'da yapılmış, 1916 Berlin oyunları I. Dünya Savaşı nedeniyle ertelenmiştir.
• İngiltere Futbol Federasyonu 1863'te kurulmuştur.
• Dağcılık, mağaracılık ve doğa yürüyüşü doğa sporudur; voleybol değildir.
• Yelken kanat ve yamaç paraşütü hava sporu, sualtı dalışı su sporudur.

Etkinlik turizmi ve rekreasyon

• Etkinlik turizmi, etkinlikleri planlayıp pazarlayarak turistik çekim yaratmayı amaçlar.
• İçeriğe göre etkinlikler spor, sanat, eğlence ve kültürel kutlamalardır; sağlık bu gruba girmez.
• Rekreasyon, serbest zamanda gönüllü katılınan eğlendirici ve dinlendirici etkinliklerdir.
• Mieczkowski turizmin rekreasyon merkezli olduğunu savunmuştur.
• Golf turizmi golf oynamak veya izlemek için yapılan seyahattir; su kayağı tekneye bağlı halatla yapılır.

İç turizm

Vatandaşların kendi ülke sınırları içindeki turistik seyahatleridir.

Dış turizm

Ülke sınırını aşarak yabancı ülkeye yapılan turistik gezilerdir.

Spor turizmi

Spor etkinliğine katılmak ya da izlemek için konaklamalı yapılan seyahattir.

Etkinlik turizmi

Organizasyonların turist çekmek üzere sistemli kurgulanmasıdır.

Sürdürülebilir turizm

Kaynakları tüketmeden çevreyi ve yaşam kalitesini koruyan yaklaşımdır.

Grand Tour

Avrupa soylularının eğitim amaçlı uzun kültür gezileridir.

Dolaylı istihdam

Turizme girdi sağlayan yan sektörlerde oluşan iş olanaklarıdır.

Rekreasyon

Özgür iradeyle katılınan serbest zaman etkinlikleridir.

Nomofobi

Cep telefonundan yoksun kalma korkusudur.

Kendini gerçekleştirme

Maslow hiyerarşisinin en üst basamağı olup potansiyeli ortaya koyma çabasıdır.

Miras turizmi

Geçmişin somut ve soyut değerlerini koruyup yaşatmaya yönelik turizmdir.

• İç turizm ile dış turizm karıştırılmamalı; ülke sınırı aşılmıyorsa iç turizmdir.
• Doğrudan istihdam (otel çalışanı) ile dolaylı istihdam (yan sektör) ayırt edilmeli.
• Hava sporları (yamaç paraşütü, yelken kanat) ile su sporları (dalış, su kayağı) karıştırılmamalı.
• Olumsuz ifadeli sorularda (söylenemez, sayılmaz) yanlış seçenek aranır; uç ifadeler ('hiç etkisi yok') genelde yanlıştır.
• Tarih ve yer soruları: 1841 Cook, 1896 olimpiyat, 1863 futbol federasyonu, Leicester-Loughborough.