AUZEF Hemşirelik Bakımı Iıı Çıkmış Sorular

Ders, kadın sağlığını yaşam evreleri boyunca ele alır: gebelik, doğum ve lohusalık bakımı, jinekolojik muayene, doğurganlığın düzenlenmesi, jinekolojik hastalıklar, kanserler, üreme sağlığı sorunları ve cinsel sağlık konularını kapsar.

Kadın sağlığı ve yaşam evreleri

• Kadın sağlığı döllenmeden ölüme kadar süren tüm dönemi kapsar ve bedensel, ruhsal, toplumsal iyilik hâlini anlatır.
• Kadın doğumdan yaşamın sonuna kadar 8 yaşam evresinden geçer.
• Tüm evrelerde ortak görülen sağlık sorunu malnutrisyondur.
• Toplumsal cinsiyet genetik ve biyolojik özellikleri değil, toplumun yüklediği rolleri anlatır.
• Ergenlikte bedensel, ruhsal, sosyal ve kültürel değişim olur; genetik yapı değişmez.
• Kanuni evlenme yaşı kadın ve erkekte 17'dir.

Gebelik fizyolojisi ve izlem

• Döllenme tuba ampullasında gerçekleşir.
• Gebelikte hematokrit düşer; uterus kasılmaları öznel değil, muayeneyle saptanan nesnel bulgudur.
• Üçüncü Leopold manevrasında fetüsün pelvis girimine angajmanı değerlendirilir.
• Normal fetal tonus, ekstremitenin uzayıp yeniden fleksiyona dönmesidir.
• NST gebeliğin 26. haftasından itibaren doğum eylemine kadar uygulanabilir.
• Down sendromunda beta-hCG yüksek, maternal AFP ve östriol düşüktür.

Riskli gebelikler ve komplikasyonlar

• Tam düşükte fetüs ve ekler 20. haftadan önce tamamen atılır.
• Amniyotik sıvı artışı erken doğum belirtisi değildir.
• Mol hidatiform tedavisi sonrası izlemde HCG'nin negatifleşmesi beklenir.
• Preeklampside MgSO4 konvülsiyonu (eklampsi nöbetini) önler.
• Diyabetli annede plasenta çıkınca insülin ihtiyacı ani azalır.
• Kalp hastasında ekspülsiyonda uzun ve güçlü ıkınmaya yönlendirilmez.
• Toksoplazmozun etkeni parazittir; epilepside ilaç en düşük etkili dozda kullanılır.
• Ergen gebelikte sefalopelvik uyumsuzluk sık görülür.

Doğum ve lohusalık

• Gerçek doğum ağrısında ağrılar arasındaki aralık giderek kısalır.
• Aktif faz serviks yaklaşık 4 cm açıldığında başlar.
• Hiperemezis sezaryen endikasyonu değildir; erken membran rüptürü fetal distozi sayılmaz.
• Loşia 4-9. günlerde seröz, açık pembe-kahverengidir.
• Doğum sonrası ilk saatlerde basınç hissi ve şiddetli ağrı vajinal hematomu düşündürür.
• Erken mobilizasyon dolaşımı ve bağırsak işleyişini destekler; emzirme bağırsağı bozmaz.

Jinekolojik muayene ve girişimler

• Muayene öncesi mesane boş olmalıdır.
• Pap smear örneği spekulum muayenesinde alınır.
• Bimanuel muayenede uterus ve adneksler değerlendirilir.
• Dilatasyon ve küretaj sonrası uzun süreli koyu kırmızı kanama olağan değildir.
• TAH-BSO'da rahim, serviks, tüpler ve yumurtalıklar çıkarılır.
• Genital fistül ameliyatı sonrası dikiş hattını zorlayan boşaltıcı lavman uygulanmaz.

Doğurganlığın düzenlenmesi

• Doğurganlığın düzenlenmesi anne sağlığına yarar sağlar; danışmanlık karar vermek değil, bilgilendirmektir.
• Meme kanseri kombine hormonal yöntemlerin yan etkisi olarak sayılmaz.
• RİA hemen korunmak isteyenlere uygulanabilir.
• Yeni kombine hap paketine başlamak acil kontrasepsiyon gerektirmez.

Jinekolojik sorunlar ve enfeksiyonlar

• Müller agenezisinde vajina, serviks, uterus ve tüplerin hiçbiri gelişmez.
• Uterusun vulva dışına çıkması prolapsustur; en sık yer değiştirme retrofleksiyodur.
• Stres inkontinansta öksürme ve hapşırmada idrar kaçar.
• Kandida albicans normal floradan kaynaklanan endojen enfeksiyondur.
• Ektopik gebelik kronik pelvik ağrı nedeni değildir.
• Oligozoospermi, sperm yoğunluğunun mL'de 15 milyondan az olmasıdır.
• IVF'de tek spermin oosite enjekte edilmesi yapılmaz; bu ICSI'dir.

Menopoz, kanserler ve cinsel sağlık

• Menopoz fizyolojik süreçtir, hastalık değildir.
• İntramural miyomlar rahmin kas tabakasında oluşur.
• Hiç evlenmemiş olmak serviks kanseri nedeni sayılmaz.
• Endometriyum kanserinde erken tanı için en sık probe küretaja başvurulur.
• Hipermenore vulva kanseri belirtisi değildir.
• Katı tuvalet eğitimi sonrası anorgazmi gelişebilir.
• Ritmik kasılmalar uyarılma değil orgazm fazına aittir; istek fazında erotik duygu ve düşünceler belirir.

Fertilizasyon

Yumurta ile spermin birleşmesi; fallop tüpünün ampulla bölümünde olur.

Angajman

Fetüsün pelvis girimine oturmasıdır; üçüncü Leopold manevrasıyla değerlendirilir.

Hiperemezis gravidarum

Gebelikte aşırı bulantı ve kusma durumudur.

Preeklampsi

Gebelikte görülen ve eklampsi nöbetine ilerleyebilen tablo; MgSO4 ile nöbet önlenir.

Loşia serosa

Doğum sonrası 4-9. günlerde görülen seröz, pembe-kahverengi akıntıdır.

Spekulum muayenesi

Serviksin görülmesini sağlar ve Pap smear örneğinin alındığı basamaktır.

TAH-BSO

Rahim, serviks, iki tüp ve iki yumurtalığın cerrahi olarak alınmasıdır.

Müller agenezisi

Müller kanallarının hiç gelişmemesi nedeniyle vajina, serviks, uterus ve tüplerin oluşmamasıdır.

Prolapsus

Uterusun vajina boyunca inip vulva dışına çıkmasıdır.

Oligozoospermi

Sperm yoğunluğunun mL'de 15 milyondan az olmasıdır.

Endojen enfeksiyon

Kişinin kendi normal florasındaki mikroorganizmanın aşırı çoğalmasıyla oluşan enfeksiyondur.

Anorgazmi

Orgazma ulaşamama; baskıcı tuvalet eğitimiyle ilişkilendirilen psikoseksüel bozukluktur.

• Soru kökündeki olumsuz ifadelere (yanlış, hatalı, yer almaz) dikkat edilmeli; birçok soru istisnayı sorar.
• Cinsel tepki döngüsünde istek, uyarılma, orgazm fazları karıştırılmamalı; ritmik kasılma orgazma aittir.
• Beta-hCG, AFP ve östriol yönleri (Down sendromunda yüksek/düşük) ayrı ayrı akılda tutulmalı.
• Öznel (kadının hissettiği) ve nesnel (muayeneyle saptanan) gebelik belirtileri ayırt edilmeli.
• Ameliyat ve girişim sonrası bakımda yara hattını zorlayacak uygulamaların (lavman, ıkınma) yapılmadığı unutulmamalı.